Moonspell is een band die zich doorheen zijn ondertussen al bijna 35 jaar lange carrière altijd heeft laten leiden door zijn eigen buikgevoel. En dat heeft een heel diverse discografie opgeleverd, zonder dat de Portugezen ooit hun ziel hebben verkocht (behalve dan aan de duivel). Van de broeierige folkblack van Anno Satanæ over de epische, bombastische gothic metal van Memorial en de symfonische grandeur van 1755 tot het zachtere maar sfeervolle Hermitage: ondanks de enorme verscheidenheid in benadering en stemming (die golfsgewijs veranderde doorheen de jaren) bleef de essentie van hun stijl telkens bewaard: een herkenbare signatuur die uniek is voor de band Moonspell. Zelfs in hun experimentele periode (Sin / Pecado, The Butterfly Effect) droeg elk nummer nog steeds het zwoele, gothische karakter van hun mediterrane southern deathstyle.
Het laatste album, Hermitage, liet een Moonspell horen dat niet per se meer hoefde te imponeren of te verbazen, maar zich heel kwetsbaar durfde op te stellen en diep in zijn ziel liet kijken. Het album was veel minder gestoeld op thematische duisternis en zwaarmoedige epiek, maar verbaasde met rock-, pop- en jazz-invloeden. De innerlijke kwelling, die Moonspell in het verleden vooral kanaliseerde door middel van een woeste intensiteit en monumentaal bombast, kreeg plots een heel andere invulling en werd op het album uit 2021 zonder franjes, met veel gevoel en vanuit een soort oprechte, intrinsieke breekbaarheid geventileerd. Het album had wel zijn hardere momenten (de titeltrack bijvoorbeeld), al waren die schaarser en minder voor de hand liggend dan voorheen en werd er vaker gezocht naar een zeker hardrock- of heavymetalgevoel, maar evengoed naar zachtere, tragere atmosferen. Dit resulteerde in een aantal muzikale pareltjes, zoals All or Nothing, dat nochtans geen black metal, noch folk metal, noch gothic metal genoemd kon worden.
Gewaagde keuzes dus, maar ook een gedurfde stap vooruit voor Moonspell. Hermitage was een down-to-earth, doodeerlijke plaat: geen gemakkelijke release voor de doorwinterde fan, maar kwalitatief top. De productie was in handen van Jaime Gomez Arellano (Paradise Lost, Sólstafir, Ghost), die het album een heel sobere sound meegaf. Het was niet de eerste keer dat Moonspell zijn fans voor een uitdaging stelde en wie dit album inging met een bepaald verwachtingspatroon (en dat is dan vaak Wolfheart of Irreligious in het geval van Moonspell), kwam bedrogen uit. Wie recent nog een live optreden van Moonspell bijwoonde kan echter beamen dat het niet zo is dat deze band niet meer hard of rauw uit de hoek kan komen: de keuzes die werden gemaakt voor Hermitage werden gewoon ingegeven door een buikgevoel en de inspiratie van het moment…
…En dat moment is duidelijk nog niet helemaal voorbij, want Moonspell tapt op het nieuwe album aanvankelijk uit hetzelfde vaatje als op zijn voorganger. Far from God start met Cross Your Heart, dat al in mei van dit jaar als single uitkwam. Het is onmiddellijk duidelijk dat dit nummer qua stijl heel erg dicht aanleunt bij de muziek van Hermitage: mid-tempo, melodische rock met een veelvuldig herhaald, gruwelijk catchy centraal gitaarthema en een zwoele groove. In de diepere lagen hoor je nog steeds dat heavy Moonspell-geluid, maar een hoofdrol krijgt het hier niet meer. De zachte, warme, cleane zang van Fernando Ribeiro past perfect in het plaatje, maar blijft toch ook een herkenningspunt en een houvast voor de fanbase. Geen geschreeuw, geen gegrom, geen wolvengehuil hier; enkel een heel sobere, eerlijke manier van zingen. De zang en teksten krijgen op Cross Your Heart duidelijk een hoofdrol toebedeeld. Dat typerende zwoele, zuiderse gevoel/geluid hoor je hier wel opnieuw terug. Er is zeker een bepaalde scherpte en dynamiek terug te vinden in de melodische riffs die ontspruiten aan Ricardo Amorims snarenbehandeling, maar van agressie of “zwaarte” is hier geen spoor te bekennen. Jaime Gomez Arellano trekt de lijn van soberheid en eenvoud, die deze muziek toch typeren, net als op Hermitage volledig door in de productie. Zoals Fernando Ribeiro het zelf al aangaf: “Dit is een heel eenvoudig, makkelijk in het gehoor liggend gothic album met veel rockinvloeden.” Metal zal je niet terugvinden op Cross Your Heart, maar het nummer kan wel leunen op een mooie opbouw, een goed uitgewerkte gelaagdheid in de gitaren, subtiele synth-toetsen (die een beetje ruimte en dromerigheid toevoegen) en een heel erg sfeervol en lichtjes episch gesproken woord-stukje. En een explosie op het einde, die toch wat “out of place” lijkt.
De manier waarop deze worden aangebracht brengt ons terug naar Sin / Pecado, Darkness and Hope, Memorial en The Antidote; albums die zwoele, broeierige gothiek vermengden met perfect getimede uitbarstingen van opgekropte furie. En dat is precies wat het initieel heel rustige, intieme Biblical ons brengt. Het nummer bouwt op vanuit diepe, crunchy bassen, warme leads, prominente synths en bijna fluisterende zang, en kan opnieuw leunen op een meeslepend centraal refrein. Moonspell bewijst op dit album alleszins dat ze de kunst van het songwriten nog steeds beheersen als geen ander. De leadgitaar krijgt hier bovendien alle ruimte om zich te manifesteren met heerlijk melodische uithalen en een prachtig, vol geluid. Er is doorheen de opbouw wel een heel duidelijk voelbare remming aanwezig in de muziek: de voorbode van een uitbarsting waarin Fernando Ribeiro eindelijk nog eens zijn innerlijke wolf kan bovenhalen, wat gepaard gaat met een solo om duimen en vingers vanaf te likken. Omdat Biblical zo meeslepend is heb je, hoewel het toch tegen de vijf minuten aanleunt, op het einde het gevoel dat het wel wat langer had mogen duren. Moonspell houdt de luisteraar hongerig naar meer.
Van de bevlogen bezieling en ongefilterde agressie van The Great Wolf in the Sky vloeit Far from God vervolgens richting zachtere, sfeervolle wateren en meer sacrale sferen met het bloedmooie Your Promise of Light, dat regelmatig een Paradise Lost-gevoel oproept, en het aangrijpende For the Love of Mortals. Your Promise of Light is een belofte van schoonheid, met heel veel gevoel gebracht, maar het houdt ons ook continu in spanning en heeft zeker ook zijn hardere momenten. For the Love of Mortals is met voorsprong het meest contemplatieve nummer op Far from God: dit is een krachtige en prachtige, diepzinnige track die je niet alleen helemaal in vervoering brengt, maar ook als tegengewicht dient voor wat volgt. Want…
Far from God is een album dat evolueert en verrast. Wie enkel de eerste twee singles beluisterde, zal tot een verkeerde conclusie komen, want deze plaat heeft nog enkele verrassingen in petto en het venijn zit deze keer letterlijk in de staart.
Our Freedom to Fall is helemaal doordrongen van de loodzware gothische doommetalvibes van Paradise Lost en Type O Negative (en duidelijke Tiamat-invloeden), en dat is toch echt wel een hele verrassing op het einde van dit toch wel veelzijdige album. Hoe verder het nummer evolueert, hoe meer Moonspell deze gothic-doomiconen zelfs achter zich laat om een nog donkerder en nog bruter (blackmetal)pad te gaan bewandelen. Vooral wanneer de gitaren plots met enorm veel dissonantie helemaal de diepte ingaan, de drums alles verwoesten met loodzware kicks en Ribeiro ook nog eens volgt met zijn meest monsterlijke vocalen sinds Wolves from the Fog, word je helemaal met verstomming geslagen. Serieus, zo zwaar klonk Moonspell niet meer sinds… Memorial? Anno Satanæ? Ooit? Wie na Hermitage zou hebben beweerd dat Moonspell zijn harde roots nooit meer zou terugvinden is bij deze de mond helemaal gesnoerd.
De manier waarop Far from God zich ontwikkelt is op zijn minst bijzonder te noemen. Het album start met twee nummers die nog duidelijk de Hermitage-stempel dragen, gevolgd door een aantal tracks die eerder aanleunen bij The Antidote en Darkness and Hope en twee zachtere, maar betoverende tracks met enorm veel diepgang, om dan te eindigen met twee stevige beukers. Toch is het afsluitende Reconquista niet te vergelijken met Our Freedom to Fall: geen doommetalinvloeden hier, maar eerder een melodische, monumentale gothic/heavy metal aanpak waarin vooral de potige drums, het viriele gitaargeluid en de harde, rauwe, half gescandeerde vocalen opvallen. Net als Our Freedom to Fall kent ook Reconquista een (weliswaar korter) moment van duistere omknelling dat de luisteraar kippenvel zal bezorgen (en me even terugbrengt naar Under the Moonspell).
Reconquista is de meer dan geslaagde afsluiter van een enorm veelzijdig en om verschillende redenen behoorlijk iconisch album, dat invloeden uit elke era van de Moonspell-discografie lijkt te gebruiken. Om die reden is Far from God niet enkel zeer solide en zeer muzikaal, maar ook zeer compleet, in die zin dat het de essentie van Moonspell perfect belichaamt, zonder in het verleden te blijven hangen. Het album werd aangekondigd als “het Irreligious van de 21e eeuw”, maar daar ben ik het niet helemaal mee eens, omdat het veel meer raakpunten heeft met andere Moonspell-albums dan met Irreligious. Moonspell combineert op Far from God zijn klassieke southern deathstyle met de southern gothstyle van Hermitage in een overtuigende mix van stijlen. Om die reden is Far from God absoluut niet Far from Moonspell, wel integendeel.
Score:
90/100
Label:
Napalm Records, 2026
Tracklisting:
- Cross Your Heart
- Far From God
- Biblical
- The Great Wolf in the Sky
- Your Promise of Light
- For the Love of Mortals
- Our Freedom to Fall
- Reconquista
Line-up:
- Fernando Ribeiro – Stem
- Ricardo Amorim – Gitaar
- Pedro Paixão – Keyboards
- Aires Pereira – Basgitaar
- Hugo Ribeiro – Drums
Links: