Op vrijdag 18 april, 2025, stonden er welgeteld dertien(!) mensen op het podium van de Engine Room op Roadburn. Throwing Bricks en Ontaard kwamen een Utrechtse baksteen door een Tilburgse ruit gooien. Het festival is niet vies van een optreden in opdracht en het was aan deze bands de uitdaging om hun Utrechtse scene te vertegenwoordigen met een eenmalig optreden. Nu, bijna een jaar later, is het tijd om de liveopname van deze sloopploeg te onthullen. Helaas was ik niet bij het optreden, maar voor ik mijn koptelefoon opzette was ik al bekend met Throwing Bricks. Ik heb de band met de grootste grijns op mijn gezicht op Down the Rabbit Hole (geen idee wat ik daar deed) een tent vol doorgesnoven en glitterende feestgangers de stuipen op het lijf zien jagen. Ontaard is voor mij echter een nieuw geluid. Daar bovenop komen enkele collaborateurs die synths, viola, “alles behalve normale percussie” en gabberbeats met zich meenemen. Met een belofte een waslijst aan genres de revue te laten passeren, moet ik heel eerlijk zeggen dat ik begon te huiveren. Dertien zeer creatieve muzikanten die zoveel stijlen aan willen halen, gaat dat niet elkaar verdringen? Dan bedoel ik niet alleen op het podium, maar vooral in het geluid.
Opener Basal Hope neemt de luisteraar in een tweehandige wurggreep met een razende blackmetalriff en het gekrijs van Shira van der Wouden. Desondanks huist daaronder die post-metalneiging naar een groot transcendentaal geluid. Hoe groot en alomvattend dat geluid is hebben de bands toch het inzicht om halverwege het nummer iedereen behalve Shira ademruimte te geven. Gesproken en geschreeuwde teksten vliegen je om de oren over gitaarlijnen die de zaal doorklieven als harmonische kettingzagen. “Until all we have left is a basal hope that others don’t get to have: As long as my family is fine.” Het is confronterend. Zelfs de hoop die jij voor vanzelfsprekend kan houden is een ander niet gegarandeerd. De teksten van Something to Lose draaien om de kwetsbare staat van de wereld en het confronteren daarvan. Het thema van het optreden is wat de titel uitdraagt: iets te verliezen te hebben. Dat is pijnlijk, maar ook hoopvol. Als je iets te verliezen hebt, dan heb je iets om voor te vechten. Die tweestrijd beschrijft het album uitstekend.
On The Verge Of Something Unnerving laat de black metal achterwege voor een dissonant stukje screamo. Ineens slaat dit compleet om in een sludge-moeras waarin vocalist Niels Koster een plek vindt in zijn dikke darm om zijn gutturals vandaan te krijgen. Iemand anders krijst alsof hij in de hens is gestoken. Ja, we hebben de songtitel al binnen een minuut waar gemaakt en het is genieten. We krijgen dan ons eerste stukje synthwerk en hoewel ik het waardeer voor de variatie voelt het toch wat los van de rest van het nummer. In het crescendo van het nummer dat doorloopt naar Hedon is het geruis en gepiep op zijn plek. Dit nummer heeft zelfs iets weg van de Zweedse en Finse death metal met dat cirkelzaaggeluid van de gitaren, vooral als de breakdown in het midden als een sloopkogel door het nummer heen komt. De daaropvolgende combinatie van gabberkicks met gekrijs doet denken aan de band NAKED. Ik stel me voor dat dit is hoe het voelt om onder een trench compactor terecht te komen terwijl ik kapot geschreeuwd word door een groep activisten. Ik weet niet hoe, maar op de een of andere manier lukt het de bands om een overgang naar een Finse deathmetalriff te maken die gewoon werkt!
Foto door Niels Vinck
Er worden zo veel ideeën en genres rond gegooid en op de een of andere manier lukt het al deze mensen om het allemaal in balans te houden. Niks overheerst, overgangen tussen stijlen kloppen en je hoort ondertussen dat iedereen zijn muzikale grenzen tot op het maximale aan het oprekken is. Speciale aandacht gaat naar de vocalisten Shira en Niels. Ik houd van goede vocalen en er zit veel emotie in die stemmen die niet te veinzen valt. Als ik dan mag klagen zou ik toch graag wat meer dictie horen van de twee. Op de gesproken teksten na scanderen zij hun teksten vooral via rauw gekrijs dat geen medeklinkers lijkt te kennen. Nou kan ik daar voor de live context wel wat begrip voor hebben, maar het zou fijn zijn om wat meer betrokken in het thema te kunnen raken. Het tegenargument is dat hun vocalen zo rauw zijn dat als je die emotionele urgentie niet alleen daar al door voelt je net zo goed je kan gaan melden bij het crematorium, omdat je waarschijnlijk dood bent.
De betonnen muren van akkoorden op Mercy Seat vullen de leegte. Onvermuwbaar en genadeloos. Wat moet dit ongelofelijk zijn om live mee te hebben gemaakt, maar wat klinkt deze opname toch goed! De mix is vol en toch heb je een enorm goed gevoel voor de livesfeer. De instrumenten omvatten je van alle kanten, maar hebben net genoeg ruimte om te ademen. Je voelt de urgentie, de emotionele lading en hoe beide bands duidelijk alles geven om dit album ten gehore te brengen. Meestal gaat dit bij livealbums verloren, dus ik ben blij dat het geluid niet tot dusverre is ‘opgepoetst’. De harmonieën door het nummer heen met de viola van Johanna Kouwenhoven zijn ontroerend en meeslepend. Het is het perfecte contrast op de ruige sound van deze bands. Dat de band kiest om haar vooraan te zetten tijdens de emotionele en terughoudende coda in plaats van een crescendo is een zeer verstandige keuze.
We sluiten gelukkig af met Mislay, waar alle goede ideeën van dit album nog één keer samen komen. Krijsende black metal, betonnen muren van sludge-akkoorden, die prachtige viola, hels gekrijs van beide vocalisten, dromerige shoegazelijntjes, en een werkelijk verontrustend stukje intieme gesproken tekst. Het klinkt alsof Shira tranen terughoudt en ik betwijfel dat dat een optreden is. De finale van het nummer is een sludgemetalcrescendo waar zelfs een band als Swans nog jaloers van zou worden. Het blijft maar opbouwen en opbouwen, terwijl het telkens niet grootser lijkt te kunnen. Dan is het ineens doodstil en Niels Koster nodigt ons uit voor een biertje. Vent, ik heb eerlijk gezegd wat sterkers nodig dan dat na dit album.
Something to Lose is een enorme prestatie voor alle betrokken muzikanten. Een eerbetoon aan vriendschap, kwetsbaarheid, liefde, verandering, angst en confrontatie. Als je kijkt naar de staat van de wereld is het er niet minder relevant op geworden. Dit is een monument voor niet alleen de Utrechtse scene, maar de Nederlandse scene in zijn geheel. Het blijft verbluffend om te horen hoe deze dertien muzikanten zulke moeilijke thema’s met zo een vaardigheid hebben aangepakt. We hebben hier een optreden dat barst van de ideeën en ondanks dat zo gefocust is. We geven livealbums officieel geen cijfer, maar dat voelt hier eigenlijk oneerlijk. Ik denk aan een dikke 90/100. Als dit album je niet motiveert om iets te doen met je leven, dan weet ik het ook niet meer. Ik ben heel blij dat Something to Lose niet verloren is gegaan. Ga dit luisteren!
Label:
Eigen beheer, 2026
Tracklisting:
- Basal Hope
- On The Verge Of Something Unnerving
- Hedon
- Mercy Seat
- Acid To Fascists
- Solitude
- Mislay
Line-up:
Throwing Bricks
- Jesse Stey – Gitaar
- Jordi van Putten – Bas
- Marius Prins – Gitaar
- Niels Koster – Vocalen
- Robert Constant – Drums
Ontaard
- Jeroen van Koesveld – Gitaar
- Mart Lier – Drums
- Shira van der Wouden – Vocalen
- Thomas Meerlo – Bas
Collaborateurs
- Yoni Drijfhout – Gabberkicks
- Johanna Kouwenhoven – Viola
- Yannick Verhoeven – Synths
- Joep Schmitz – Percussie
Links: