Monstrosity – Screams From Beneath The Surface

“Let the metal flow”. Aan dit adagium van Chuck Schuldiner (Death, Control Denied) moet ik regelmatig denken bij beluistering van de nieuwe Monstrosity. Niet alleen vanwege de stortvloed aan magistraal vloeiende gitaarsolo’s, maar ook omdat de oude rotten ons in de openingstrack ineens verrassen door wat los te komen van het vertrouwde geluid.  

Nochtans is de output van de band moeilijk als een vlot stromend beekje te bestempelen. De Amerikanen zijn al sinds 1990 aan de (zware) slag, maar hebben in die 36 jaar maar zeven studioalbums uitgebracht. En dan tellen we dit Screams From Beneath The Surface alvast mee! Ach, kwaliteit boven kwantiteit zullen we maar zeggen! En die gemeenplaats doet zonder meer (weer) op voor het zevende werkje.

Voordat we tot die conclusie komen, doet opener Banished To The Skies eerder een wenkbrauwtje omhoog kruipen, want wat zijn de Floridianen nu toch van plan? Van de makers van de vrij recent (hoewel, dat is ook alweer zeven jaar geleden) heruitgegeven knallers Rise To Power en Spiritual Apocalypse kennen we heerlijk verbeten, technische en vrij dichtgetimmerde death metal. Die is in de opener van bijna zeven minuten redelijk ver te zoeken. De duur van de track gaf mogelijk al weg dat Monstrosity hier een meer epische weg inslaat. De song bloeit open met naar de hemels reikend snarenwerk als bracht Cacophony (Jason Becker, Marty Friedman) een nieuwe plaat uit. Daarna wordt het nummer een goed lopend groovend monster waarin de drums en tremologitaren om de beurt de dienst uitmaken. De ruimte tussen de drums en gitaren wordt door Ed Webb aangegrepen om zijn bloederige stemplooien indrukwekkend te laten klapperen, terwijl de groove een mooie basis is voor de ene na de andere overtuigende melodieuze gitaaruitbarsting. De bijna nu-metal achtige riff (ze zullen me het niet in dank afnemen!) nadat de song op drie kwart even stil valt, is eenvoudig maar boort zich langzaam maar zeker verder in je schedel zonder dat je nu weet of het echt pijn doet. Maakt niet uit, weerstand bieden is toch zinloos. En zo is Banished To The Skies een geslaagd uitstapje op het “Left Hand Path”.

Maar het moet natuurlijk ook niet te gek worden en dus timmert drummer Lee Harrison The Colossal Rage machinaal strak naar het tempo dat ons voor de druk op de playknop voor ogen stond. Daar is het Monstrosity dat we al zo lang kennen en liefhebben. Onverbiddelijk doorpummelend, urgent, licht technisch en vol van snareninspiratie. De onverbiddelijkheid krijgt zijn sonische vorm allereerst in de vette drums, die knal voor knal als een vuist op je hoofd voelen, maar riffs, bas en vocalen zijn niet minder rabiaat bijtend. Vooral de afwisseling tussen zware, maar nooit te zware, grunt en de screams grijpen vast en rijten open. Het verklaart mogelijk de keuze voor de soms verrassend vloeiende solowerk, want die wonden moeten toch op enig moment verzorgd worden. Dat neemt gitarist Matt Barnes vakkundig voor zijn rekening.

The Colossal Rage is het album ook vooruitgegaan en dat is terecht. Veel meer dan Banished To The Skies is deze song de blauwdruk voor Screams From Beneath The Surface, want ook The Atrophied beukt zich keihard je oldschooldeathmetalbewustzijn in met urgente riffs, beukende drums. Dat oud-schoolse gevoel wordt ook ontsloten door de vocalen van Webb die in 2014 – ik was het alweer vergeten – zijn stembanden leende aan Massacre voor de toenmalige terugkeer met Back From Beyond. Hoewel het totaalgeluid van Monstrosity (uiteraard) wat vetter is, komt de relatieve eenvoud van die grondleggers ook wel voorbij op Screams From Beneath The Surface. Ik denk dan aan het wel heel simpele “refrein” van Spiral dat toch heel gemakkelijk overeind blijft door een paar berenriffs en de leadpartijen die langs elkaar naar beneden wentelen. Fortunes Engraved In Blood heeft een licht wrikkende, machinale riff, maar ook hier zijn het de inventiviteit, de inspiratie en het samenvloeien van de solo’s die een behoorlijke meerwaarde geven. En zo is in zekere zin sprake van een “heuse gitaarplaat”. Toegegeven, de fan die (enkel) zweert bij grootheden als Steve Vai, zal er vermoedelijk anders over denken, maar degene die geniet van wat Mustaine en zijn diverse collegae door de jaren hebben voorgeschoteld, zouden hier toch wel wat mee moeten kunnen.

Zo langzamerhand begin ik me echter wel af te vragen waarom juist de solo’s, het keiharde drumwerk en overtuigende, soms ijselijke vocalen zo opvallen. En dan kom ik tot de voorlopige – misschien heb ik nog wat meer draaibeurten nodig, maar ik heb er al wat gehad – dat de plaat wat licht lijkt aan sterke, originele en/of beklijvende riffs. Gelet op de intensiteit en kwaliteit van de overige aspecten van de plaat hoeft dat geen groot probleem te zijn (laat staan aankoop in de weg te staan), maar het doet wel wat met onderstaande score.

Blood Works heeft overigens gewoon wel weer een lekker pakkende zanglijn die de luisteraar lekker door het strakke hakwerk leidt. Op The Dark Aura lijken de heren opnieuw het pad linksaf te willen nemen om in een andere muzikale omgeving te belanden. Dan weet je natuurlijk nooit waar je gaat belanden en ditmaal leidt het pad (anders dan bij de opener) naar een wat dor gebied waar eigenlijk niet zoveel gebeurt. Kan gebeuren. Trapje erbij maar weer dan met de afsluiter, die laat horen dat de band misschien toch het best klinkt als hij doet wat hij kent en waar hij goed in is.

Laat er geen misverstand over bestaan: Screams From Beneath The Surface is een intense plaat die bol staat van muzikaal vakmanschap, verbeten drums en zang en frivool snarenwerk en in die zin een aanrader is voor elke fan van death metal. Zelf schat ik Rise To Power en vooral Spiritual Apocalypse echter net wat hoger in.

Score:

80/100

Label:

Metal Blade Records, 2026

Tracklisting:

  1. Banished to the Skies
  2. The Colossal Rage
  3. The Atrophied
  4. Spiral
  5. Fortunes Engraved in Blood
  6. Vapors
  7. The Thorns
  8. Blood Works
  9. The Dark Aura
  10. Veil of Disillusion

Line-up:

  • Ed Webb – Vocalen
  • Matt Barnes – Gitaar
  • Mark van Erp – Basgitaar
  • Lee Harrison – Drums

Links: