Voor heel wat “buitenstaanders” (lees: niet-metalfans) staat metal als muziekgenre synoniem voor agressie, brutaliteit en blasfemie. Als (black)metalfan zal u dan ook wel al eens de vraag gekregen hebben: “Wat is volgens u eigenlijk de allerbruutste metalband ter wereld?”. Hoewel deze vraag door de overvloed aan, en grote verschillen tussen, subgenres eigenlijk moeilijk eenduidig te beantwoorden valt (deathmetalbrutaliteit is bijvoorbeeld niet te vergelijken met blackmetalbrutaliteit), komt het Finse Archgoat wel dicht in de buurt van de ereplaats. De band rond de broers Kai en Rainer Puolakanaho blijft namelijk zeer consistent en standvastig trouw aan de ruwe, rauwe, brute, beestachtige en gewelddadige black metal van zijn begindagen aan het begin van de jaren negentig. Het is een stijl die nauw aansluit bij die van hun landgenoten van Beherit, maar nog meer bij die van de black/deathmetalpioniers van (het Canadese) Blasphemy. De vergelijking met deze andere cultbands beperkt zich echter niet tot de muziek: Archgoat deelt met hen namelijk ook nog enkele andere opvallende kenmerken, zoals hun beschrijvende pseudoniemen (respectievelijk Ritual Butcherer en Lord Angelslayer) en het geweldige, iconische artwork van Chris Moyen.
Ondanks hun nogal ondoordringbare en “vermoeiende” sound geniet Archgoat hoog aanzien in de blackmetalscene als grondleggers van de extreme, gitzwarte en compromisloze sound van de Finse school en als vaandeldragers van de traditionele waarden van de underground black metal. Deze Finnen staan ondertussen al 37 jaar (weliswaar met een lang hiaat tussen 1993 en 2004) consequent voor ultrazware, primitieve, hypnotiserende war metal die vooral leunt op distortie van de gitaren, een prominente, zeer rauw en gruizig klinkende basgitaar en (soms heerlijk vervormde) gutturale grunts. Ook de afwisseling tussen snelle, intens razende passages en tragere, logge momenten van massieve verplettering is typerend voor hun black/deathstijl, die ook elementen uit thrash, punk en grindcore bevat.
Doorheen de jaren is die stijl van Archgoat niet noemenswaardig veranderd (hoe kan dat ook anders bij een band die bewust kiest voor een atavistisch geluid?). Enige vorm van evolutie ligt dan ook vooral in de details, zoals een cleanere productie, een wat helderder gitaargeluid en de subtiele toevoeging van korte samples.
Met zijn elf nummers en een totale speelduur van 41 minuten wijkt het nieuwe album qua opbouw alleszins amper af van voorgangers als The Apocalyptic Triumphator (2015) en het vorige album, Worship the Eternal Darkness (2021). En net zoals op elk voorgaand album start ook Nightbringer, Lightbringer bij wijze van sfeerschepping met een invocatie (Invocation 666), waarin Lord Angelslayer zich op dreigende orgeltonen van zijn bruutste kant mag laat horen. Het nieuwe album bevat trouwens ook nog een tweede invocatie (Invocation 999), die bij die-hard Archgoat-fans zeker niet onbekend in de oren zal klinken. Dit duistere intermezzo werd namelijk ook al gebruikt als de originele Intro (Invocation) van het debuutalbum, als Invocation op Whore of Bethlehem, als Intro: 3rd Invocation op The Light-Devouring Darkness én als openingspassage van Empyrean Armageddon op Worship the Eternal Darkness. Een duivels leidmotief dus.
Wat kan je verwachten van een band die al decennia lang hetzelfde stramien volgt? Wel, meer dan je zou vermoeden blijkbaar. In die mate zelfs dat ik zou durven stellen dat Nightbringer, Lightbringer het meest van de norm afwijkende Archgoat-album is tot nu toe. Terwijl het toch 100% Archgoat is. Laat ik dat even verduidelijken…
Nightbringer, Lightbringer heeft zijn start alleszins niet gemist. Meer nog, dit album bevat nóg heel wat interessante, onverwachte en beklijvende momenten. Eén van die hoogtepunten is Keys Of Hell And Of Death, dat in zijn beginmaten duidelijk verwijst naar Burzum’s Dunkelheit, waarna het een bevlogen golf traditionele, Scandinavische blackmetalriffs op ons loslaat. Uiteindelijk keert Archgoat toch weer terug naar zijn eigen black/death-leest, om geheel onverwacht te eindigen met prachtige melodische leads en indringend, melancholisch atmosferisch tremolo. Deze momenten raken een snaar die Archgoat voorheen niet wist te raken en tonen aan dat deze band niet zo halsstarrig blijft hangen in zijn eigen conventies als gedacht.
Dat Nightbringer, Lightbringer een naar Archgoat-maatstaven behoorlijk sfeervol album is, valt ook te horen op het trage middenstuk van Reaper Of Christianity, met zijn doom-geïnfuseerde, melodische leads en bezield soleerwerk (en hoor ik nu opnieuw Burzum-toetsen tussen die solo doorsijpelen, of vergis ik mij?).
Wie houdt van een beetje uptempo punk/thrash, kan dan weer terecht bij The Light Behind The Horns. Archgoat speelt hier naar hartenlust met het ritme en voegt ook nog eens ultradiepe, modderige deathmetalgrowls aan de zwarte brij toe (vermoedelijk horen we hier Korpus Abortuum aan het werk). Deze vocale innovatie is ook te horen op Iconoclasm The Nazarene, Blood Of Jesus Spilling Upon The Earth en Obsidian Reflection Of Anti-Light. Trouwens, ook het andere uiterste van het spectrum komt op dit album aan bod, getuige de hese screams die een korte bijdrage leveren op Iconoclasm The Nazarene.
Het spreekt voor zich dat de twee heren van Archgoat het roer nu ook weer niet helemaal hebben omgegooid op dit album. Er zijn hier dan ook nog voldoende nummers in hun gekende, loodzware stijl terug te vinden, zoals het moddervette The Stygian Millenium en afsluiter Obsidian Reflection Of Anti-Light, maar ook Blood Of Jesus Spilling Upon The Earth, dat nog maar eens bewijst dat een doeltreffende, goed geplaatste riff de sleutel tot een geslaagd nummer kan zijn. Zoals we gewoon zijn van deze band komt de muziek hier uiteindelijk in een soort hypnotische flow terecht: een rivier van rauwe agressie en pikzwarte brutaliteit die je onherroepelijk meesleurt. De sample waarin (laten we er van uitgaan) Jezus aan het kruis wordt genageld is geniaal en de (daar zijn ze opnieuw) heel lage growls zorgen opnieuw voor een opvallend moment. Met een beetje synths in de achtergrond en de vocalen op de voorgrond is de sfeer helemaal compleet. Geen subtiliteiten, enkel een repetitieve maalstroom aan snijdende riffs en stuwende drums. En zo hebben we het uiteraard ook graag.
De Burzum’eske toetsen op het einde van Obsidian Reflection Of Anti-Light zijn de tweede (of derde?) verwijzing naar Varg Vikernes’ Dunkelheit. Laten we er geen politieke motieven achter zoeken, maar ervan uitgaan dat het hier enkel om de kunst gaat. Het nieuwe Archgoat-album is trouwens ook een zeer geslaagd kunststuk geworden, waarin Ritual Butcherer en Lord Angelslayer hier en daar even loskomen van hun traditionele stijl en durven experimenteren met nieuwe ideeën en zangtechnieken. Gelukkig maar, zou ik zeggen, want het is altijd positief als een band van het platgereden pad durft af te wijken. En het levert nog bijzonder interessante nummers op ook…
Archgoat mikt op Nightbringer, Lightbringer zeker niet alleen maar op complete vernietiging en uitsluitend lompe, snelle of loodzware tracks, maar presenteert hier een veel meer uitgebalanceerd werkstuk, zonder echter toe te moeten geven aan zijn typische stijl. Twintig jaar na hun officiële debuutalbum Whore of Bethlehem blijven brutaliteit en impact uiteraard de sterktes van deze band en blijft de unieke, kenmerkende aanpak nog steeds heel erg verslavend. Sommige zaken veranderen dan weer gelukkig niet…
Score:
85/100
Label:
Debemur Morti Productions, 2026
Tracklisting:
- Invocation 666
- Nightbringer, Lightbringer
- The Dawn To Armageddon
- Iconoclasm The Nazarene
- Blood Of Jesus Spilling Upon The Earth
- The Stygian Millenium
- Invocation 999
- Keys Of Hell And Of Death
- The Light Behind The Horns
- Reaper Of Christianity
- Obsidian Reflection Of Anti-Light
Line-up:
- Lord Angelslayer – Basitaar, stem
- Ritual Butcherer – Gitaar
- Goat Aggressor – Drums
- Korpus Abortuum – Keyboards en de “Mond van Satan”
Links: