Het Oekraïense 1914 is al jaren aan een opmars bezig. De band heeft een carrière gemaakt met platen over de Eerste Wereldoorlog en geeft dat een muzikale omlijsting die ergens het midden houdt tussen death, black en doom metal. Zo ook op het laatste wapenfeit, Veribis Unitis, dat eind vorig jaar verscheen. Ter promotie van die plaat tourt de band met het Deense Katla en deed daarbij Dynamo in Eindhoven aan. Friso Veltkamp doet verslag.
Het is donderdagavond, lekker warm buiten, wat is er dan beter te doen dan met goede zin naar Dynamo te gaan? Dat dachten meer mensen, de mainstage is vandaag goed gevuld, en het is zowel binnen als buiten gezellig (mooi dat je ook gewoon je drankje mee naar buiten kan nemen). Soms zelfs iets té gezellig, want met name bij opener Katla wordt er best veel geouwehoerd onderling. Doe dat effe in het atrium of buiten jongens!
Afijn: Katla dus. De Deense stonder/sludge band heeft al flink wat tours en shows achter de rug, maar heeft gek genoeg Nederland nog niet eerder aangedaan. Tot vanavond dan, als support van 1914. Een tour die, zoals drummer/zanger Rasmus later vertelt, meerdere keren is uitgesteld, deels vanwege de oorlog en deels vanwege Corona. Afijn, vanavond de ontmaagding!
En de band laat daarbij een sterke indruk achter. Dat begint eigenlijk al bij de rustgevende sample die als intro dient en begeleid gaat bij een hele relaxte stem van een vrouwenstem die zo uit een relaxte slaaphulppodcast lijkt te komen. De sereniteit is echter van korte duur, want als dit drietal eenmaal aan hun set is begonnen is het gelijk menens. De riffs in Warcries klappen er goed op en ook de gemene krijs van Rasmus voegt een agressieve laag toe, terwijl zijn drumspel heel spartaans blijft. Vet.
Soms sijpelen er ook nog wel blackmetalinvloeden door, zoals in Black Echo, dat een toffe versnelling kent, die het nummer uit het moeras trekt en meer uptempo gaat. En hoe hard de band ook is, zo sympathiek komen de drie mannen over. Rasmus neemt regelmatig het woord, onder ander over de oorlog in Oekraïne en hun vriendschap met 1914 (gitarist Aleksi van 1914 speelt vanavond ook nog een deuntje mee op Dead Lover). Ook de dankbaarheid dat de band hier mag staan wordt benoemd. Het komt allemaal oprecht over
Dat doet de muziek dus ook. Wat een logge, vette riffs worden er vanavond op het publiek afgevuurd. Grim Jesus springt er daarbij uit met zijn lompe zagende riffs. Wat Katla vooral goed beheerst, is dat die riffs bij vlagen zowel swingend en bruut zijn, waardoor liefhebbers van doom, sludge en stoner dit allemaal kunnen pruimen. Daarmee heeft Katla een mooie markt om verder te verkennen. Vanavond overtuigt de band in ieder geval.
In mooie wit/zwart uniformen lopen de mannen van 1914 tijdens het intro War In langs hun grote banners het podium op. Klaar om de zaal in vuur en vlam te zetten. Dat gebeurt in het begin echter nog niet. Dat ligt ten dele aan zanger Dmytro, die er nog niet helemaal in lijkt te zijn. Hij oogt vrij statisch en beweegt alleen wat als hij schreeuwt, voor de rest drentelt hij wat over het podium. Dat gebeurt het tweede nummer ook.
Het vuur komt er wel na het derde nummer, wanneer de zanger voor het eerst het woord neemt tot het publiek en daarbij vertelt over de oorlog. Hij krijgt alle ruimte, want de band verlaat voor dit moment even het podium. Het wordt een lange speech, waarin hij aangeeft dat niemand ontkomt aan het lijden en dat Nederland dat ook heeft meegemaakt, met de MH17-tragedie. Hij geeft ook aan dat Oekraïne een buffer is tussen Rusland en Europa en dat Oekraïne ook vecht voor vrijheid van Europa. Het levert een enorm (terecht) applaus op.
Alsof iedereen weer is opgepept door die woorden, komt er daarna flink wat energie los bij 1914 (The Siege Of Przemysl), waar het begin van het nummer er overtuigend in klapt. Dat geldt ook voor het navolgende 1915 (Easter Battle of the Zwinin Ridge), waarin die snoeiharde verpletterende riffs live volledig tot hun recht komen. Dit werkt duidelijk live ook voor het publiek, wat een enorme dreiging kent dit nummer vandaag! Dat effect wordt ook nog eens versterkt door de visuals die op het grote scherm getoond worden, met beelden van de Eerste Wereldoorlog en alle lampen ook met het ritme meedraaien. De hele sfeer ademt pure waanzin. En alsof dat nog niet genoeg is, blijkt het stuk Let Them Rot Here ook nog eens meezingbaar, waardoor veel mensen in het publiek deze kreet hartstochtelijk meebrullen.
Het is sowieso een punt in de set waarbij er vol gas genomen wordt, met als mijn (voorlopig) hoogtepunt 1918 Pt1: WIA (Wounded in Action), dat zelfs tegen black metal aan schuurt. Toch blijft het op het podium vrij statisch ogen. Veel stappen halen de bandleden ook niet. De gedrevenheid komt vandaag echt van de speeches af, zoals na dit nummer, waar Dmytro weer een (rake) speech geeft over de gevolgen van de oorlog en dat scholen van gezinsleden van de band zijn gebombardeerd. Die momenten maken nog altijd indruk.
Dmytro gaf ooit in een interview aan dat hij eigenlijk niet zozeer van metal houdt, maar vooral verhalen wil vertellen. En dat kan hij, en die zijn ook nog eens historisch helemaal correct en tot in detail uitgewerkt. Met die kennis in het achterhoofd zie je dat ook: iemand die een verhaal van gruwelijkheden wil overbrengen, onafhankelijk van de muziek die er gespeeld wordt. Dat gaat gepaard met intense blikken en een gevoel van dreiging, die nog eens wordt versterkt als de zanger de zaal nog even verkend, om uiteindelijk bij de laatste tonen van War Out in de coulissen te verdwijnen. Een avond waarbij het mes op tafel lag.
Datum en locatie
9 april 2026, Dynamo, Eindhoven
Link: